okna-z-demontażu
Okna z demontażu ¹

W Polsce moda na okna PCV miała swój początek dopiero w latach 90–tych. W krajach zachodnich, np. w Niemczech pojawiała się ona o wiele wcześniej, przez co w tej chwili na dużą skalę powstają firmy, które świadczą usługi recyklingu okien oraz drzwi. Recykling okien i drzwi polega na ich demontażu, a następnie za pomocą specjalistycznej technologii całkowitym zmieleniu i oddzieleniu elementów składowych takich jak stal, aluminium i szkło, które później przeznaczone są do ponownego wykorzystania. Części składowe okna PCV można przetworzyć nawet siedmiokrotnie, co przyczynia się do wspierania ochrony środowiska naturalnego oraz zmniejszenia emisji dwutlenku węgla. Jeśli chodzi o okna drewniane i drzwi sprawa wydaje się mniej skomplikowana, ponieważ można je bez obaw składować i pod względem materiału można zaklasyfikować je jako całkowicie bezpieczne ekologicznie, jednak trzeba pamiętać o tym, że ich ram i skrzydeł nie można palić w kominkach i piecach domowych. Co można zrobić gdy nie chcemy przekazywać okien i drzwi do zakładów specjalizujących się w recyklingu?

szklarnia-z-okien
Szklarnia ze starych okien ²

Szklarnia, kurnik, gołębnik lub altana

Podstawowym atutem ponownego wykorzystania okien i drzwi jest szybkość i łatwość montażu oraz przede wszystkim bardzo małe koszty finansowe. Wspaniałym pomysłem jest zbudowanie pomieszczeń gospodarczych lub miejsca, w którym będzie można odpocząć i napić się herbaty. Trzeba pamiętać o tym, że w przypadku szklarni ramy nie mogą być zniszczone i spróchniałe, a ich szyby spękane. Ważne jest, żeby zapewnić naszym kwiatom i warzywom odpowiedni mikroklimat, który będzie polegał na wytworzeniu wewnątrz szklarni odpowiedniej temperatury oraz światła słonecznego. Najprostsze szklarnie są pozbawione fundamentów, jednak aby chronić je przed mocnym wiatrem i zapewnić lepsze przenoszenie obciążeń warto w nie zainwestować. Z okien można konstruować nie tylko ściany, ale także sufity. Dobrym rozwiązaniem jest zastosowanie dachów dwuspadowych, ponieważ mamy wtedy do dyspozycji otwierane zadaszenie. Kolejnym ważnym elementem są stelaże drewniane, które stosuje się przy bardziej prowizorycznych i małych powierzchniowo szklarniach, oraz stelaże metalowe, które wyróżniają się większą nośnością i trwałością i stosowane są do większych i bardziej skomplikowanych konstrukcji. Trzeba pamiętać jednak o impregnowaniu stelaży z drewna, a także ochronie antykorozyjnej stelaży metalowych. Wielkość powierzchni szklarni powinna być nie mniejsza niż 10 m² oraz nie większa niż 35 m². Ważne jest by zapewnić roślinom odpowiednią ilość światła, dlatego od strony południowej i wschodniej nie powinny znajdować się drzewa i inne budynki, które odcinają dopływ światła słonecznego. Do scalania wszystkich okien musimy zastosować odpowiednie wkręty metalowe, które są dostępne w większości sklepów budowlanych (gwoździ nie należy stosować gdyż przy montażu łatwo pękają szyby). Względne koszty postawienia altany to koszt około 1300 złotych, do tego wliczone są fundamenty i dach z płyty poliwęglanowej, jeżeli jednak skorzystamy z opcji dachu okiennego i braku fundamentów, oraz sami zapewnimy sobie stelaże, cena będzie 1200 złotych niższa, bo jedyny koszt jaki poniesiemy, to wkręty.

stół-ze-starych-drzwi
Stół ze starych drzwi ³

Postępowanie w przypadku kurnika i gołębnika nie różni się za bardzo niczym od szklarni,jednak o każdej porze roku trzeba zapewnić zwierzętom odpowiednie warunki do życia – latem/ wiosną ochronić je przed upałem i słońcem (np. stosując odpowiednie farby do malowania szyb, które nie zawierają szkodliwych substancji) oraz dostosować odpowiednią klimatyzację pomieszczenia, a jesienią/ zimą dogrzewać i chronić przed wilgocią. Niezbędne będzie tutaj zastosowanie fundamentów i wylewki (betonowej, cementowej czy anhydrytowej). Zbudowanie altany charakteryzuje największa dowolność, sami zdecydujmy jak ma wyglądać i w jakim stopniu ma być ona funkcjonalna.

Dom ze starych okien – coś dla designerów

W stanie Virginia w USA para zakochanych – Nick Olson (fotograf) i Lilah Horowitz (projektantka ubioru i krajobrazu) wybudowali w środku lasu domek letniskowy, w którym fasada skonstruowana została z kilkunastu okien z demontażu. W przeciwieństwie do nowych okien, stare mają unikalny wygląd, zapewniają piękne widoki i wpuszczają do domu bardzo dużo światła. Kosztowało to ich tylko 350 dolarów (około 1500 złotych), bo okna nabywali na wysypiskach i targach staroci. W domku nie ma kanalizacji i światła, ale para twierdzi, że jest to dla nich odskocznia i odpoczynek od tego, co mają na co dzień mieszkając w mieście. W 2012 roku filmowcy Matt Glass i Jordan Wayne Long stworzyli mini – dokument, w którym dowiemy się o idei i przedsięwzięciu pary, oraz czegoś o nich samych.

Coś dla domu

Stolik kawowy z okna

Do starych okien i drzwi można podchodzić pragmatycznie, ale także artystycznie. Świetnym pomysłem mogą okazać się meble, np. stoliki do kawy, których górę może stanowić stara rama okienna z szybą, a dół skrzynia. Możemy pomalować skrzynię oraz ramę, albo nie, co zapewni rustykalny wygląd salonu. Kolejnym świetnym meblem jaki możemy zmontować jest kredens na naczynia, kwiaty lub inne dekoracje, który może być wolnostojącym meblem lub gablotką zawieszoną na ścianie. W tym wypadku wszystkie części, oprócz przedniej, musimy zapewnić i zamontować sobie sami lub skorzystać z usług stolarskich. Jeśli chodzi o wykorzystanie drzwi, to ciekawym wyjściem okazuje się zmontowanie z nich parawanu, który może spełniać funkcję dekoracyjną albo użytkową – zasłaniając to, czego nie chcemy pokazać lub oddzielać jedno pomieszczenie od drugiego. Jeżeli robimy własne przetwory na zimę, dobrą opcją jest zbudowanie w piwnicy lub w sieni regałów z drzwi z recyklingu, na pewno będą one bardziej solidne i stabilne niż te, które wykonane są ze zwykłych drewnianych desek. Dla osób, które lubią nieszablonowość, dobrym pomysłem mogą okazać się witraże ścienne z ram okiennych. Na szybach możemy wykonać sami jakąś ciekawą ilustrację lub skorzystać z gotowych wzorów – samoprzylepnych naklejek i fototapet na szyby. Luke Greving, stolarz, który specjalizuje się głównie w przerabianiu starych mebli, potrafi z okien i drzwi wykonać ławki, przedpokojowe garderoby i wieszaki.

Szafka łazienkowa

W internecie znajduje się wiele ciekawych pomysłów na to, jak tchnąć drugie życie w stare i jak mogłoby się na początku wydawać niepotrzebne okna i drzwi. Warto włożyć trochę wysiłku i minimalny nakład finansowy po to, by cieszyć się czymś unikalnym, praktycznym czy designerskim. Szczególnie dotyczy to drewna, bo charakteryzuje się ono „ciepłym dotykiem” i czymś sentymentalnym. Ludzie, którzy zajmują się budowaniem i konstruowaniem czegoś z okien i drzwi z odzysku, to zwykle amatorzy. Na koniec jako ciekawostkę dodam, że istnieje na świecie budowla, która nazywa się „Dom tysiąca drzwi” (z ang. 1,000 Door Building). Pochodzący z Korei Południowej artysta i designer Choi Jeong Hwa wykonał swój 14-piętrowy budynek z tysiąca drzwi z odzysku. Chociaż jest to budynek, który propaguje ekologię można go także zwiedzać.

atrial.pl © wszelkie prawa zastrzeżone

Źródła:
¹ Zdjęcie pt. „Windows” autor: Reuse Warehouse; na licencji CC BY 2.0
² Zdjęcie pt.”Green House?” autor: Alison Rawson; na licencji CC BY-SA 2.0
³ Zdjęcie pt. „Repurposed door, table” autor: Neil Cummings; na licencji CC BY-SA 2.0